*सीटीईभीटी उपाध्यक्ष छनोटमा फेरि सफिउल्लाहकै नाम : प्रमाणपत्रदेखि अनुभवसम्म प्रश्न, ३५ उम्मेदवारमध्ये छनोट निष्पक्ष बनाउन दबाब

 काठमाडौं । प्राविधिक शिक्षा तथा व्यावसायिक तालिम परिषद् (सीटीईभीटी) को उपाध्यक्ष छनोट प्रक्रिया अघि बढिरहेका बेला उम्मेदवार मोहम्मद सफिउल्लाहको योग्यता, शैक्षिक प्रमाणपत्र, अनुभव तथा सम्भावित स्वार्थको द्वन्द्वलाई लिएर गम्भीर प्रश्न उठेका छन्। उपाध्यक्ष पदका लागि सिफारिस समितिले सार्वजनिक गरेको सूचीमा ३५ जना उम्मेदवार समावेश छन्। उक्त सूचीमा सफिउल्लाह चौथो नम्बरमा छन्। समितिले उम्मेदवारहरूलाई रणनीतिक योजना प्रस्तुतीकरण तथा अन्तर्वार्ताका लागि विभिन्न समूहमा बोलाएको छ। सार्वजनिक कागजातअनुसार अन्तर्वार्ता तथा प्रस्तुतीकरण शिक्षा तथा खेलकुद मन्त्रालयको परिसरमा तोकिएको छ। सफिउल्लाहको हकमा भने बंगलादेशबाट प्राप्त भनिएको स्नातकको प्रमाणपत्र र सम्बन्धित विश्वविद्यालयको अस्तित्व तथा मान्यताबारे प्रश्न उठाइएको छ। त्यस्तै, स्नातक तह पूरा हुनुअघि नै स्नातकोत्तर अध्ययन गरेको देखिने शैक्षिक विवरणले समेत प्रमाणपत्रको वास्तविकतामाथि प्रश्न खडा गरेको दाबी गरिएको छ। यद्यपि यी आरोपको अन्तिम सत्यता सम्बन्धित विश्वविद्यालय, शैक्षिक निकाय तथा आधिकारिक प्रमाणपत्र प्रमाणीकरणबाट टुंगिनुपर्ने विषय हो। त्यसैले नियुक्तिअघि नै प्रमाणपत्र र शैक्षिक योग्यताको अनिवार्य र निष्पक्ष प्रमाणीकरण गर्नुपर्ने माग उठेको छ। त्यसैगरी, सफिउल्लाहले प्रयोग गर्दै आएको ‘पीएचडी’ उपाधि मानार्थ (Honorary) भएको भए त्यसलाई नियमित शैक्षिक पीएचडीका रूपमा प्रयोग गरिएको हो कि होइन भन्ने विषयमा पनि स्पष्टता आवश्यक देखिन्छ। अर्को महत्वपूर्ण प्रश्न सीटीईभीटी उपाध्यक्ष पदका लागि आवश्यक प्राविधिक शिक्षा क्षेत्रको अनुभवसँग जोडिएको छ। उपाध्यक्ष पदका लागि तोकिएको अनुभवको मापदण्ड पूरा हुन्छ कि हुँदैन भन्ने विषयमा पनि छनोट समितिले उम्मेदवारको पेश गरेको प्रमाणपत्र र अनुभवको स्वतन्त्र परीक्षण गर्नुपर्ने देखिन्छ। सफिउल्लाहको विगतको सीटीईभीटी सम्बन्धसमेत विवादरहित छैन। उनी यसअघि सीटीईभीटी उपाध्यक्षमा नियुक्त भएका थिए। सीटीईभीटीको आधिकारिक वेबसाइटले २०२६ जनवरी १८ मा उनले पदभार ग्रहण गरेको जनाएको थियो। पछि २०८३ जेठमा उनले उपाध्यक्ष पदबाट राजीनामा दिएको समाचार सार्वजनिक भएको थियो। अब फेरि उनै सफिउल्लाह उपाध्यक्ष छनोटको सूचीमा परेपछि पहिले उठेका प्रश्नको निराकरण नगरी पुनः नियुक्ति प्रक्रियामा अघि बढाउनु उचित हुन्छ कि हुँदैन भन्ने प्रश्न स्वाभाविक रूपमा उठेको छ। अर्कोतर्फ, परिषद्सँग सम्बन्धन प्राप्त निजी स्वास्थ्य संस्थामा शेयर रहेको भन्ने दाबीसमेत सार्वजनिक चर्चामा आएको छ। यदि यस्तो स्वामित्व प्रमाणित हुन्छ भने उपाध्यक्षको निर्णय प्रक्रियामा सम्भावित स्वार्थको द्वन्द्व हुन्छ कि हुँदैन भन्ने विषय पनि छनोटअघि नै स्पष्ट पारिनुपर्ने देखिन्छ। सीटीईभीटीको उपाध्यक्ष पद सामान्य प्रशासनिक नियुक्ति होइन। परिषद्ले प्राविधिक तथा व्यावसायिक शिक्षाको नीति, गुणस्तर, पाठ्यक्रम, सीप परीक्षण र दक्ष जनशक्ति उत्पादनमा महत्वपूर्ण भूमिका निर्वाह गर्छ। त्यसैले अहिलेको छनोटमा व्यक्ति होइन, योग्यता परीक्षणको प्रश्न मुख्य बन्नुपर्ने देखिन्छ। ३५ जना उम्मेदवारमध्ये प्राविधिक शिक्षा क्षेत्रमा लामो अनुभव भएका र संस्थागत नेतृत्व गर्न सक्ने व्यक्तिहरू पनि छन्। यस्तो अवस्थामा सरकारले सबै उम्मेदवारको शैक्षिक प्रमाणपत्र, अनुभव, व्यावसायिक पृष्ठभूमि, स्वार्थको द्वन्द्व र कानुनी अवस्थाको समान मापदण्डबाट परीक्षण गरी योग्य व्यक्तिको नाम सिफारिस गर्ने वातावरण बनाउनुपर्ने देखिन्छ। *सीटीईभीटीलाई अब कस्तो उपाध्यक्ष ?* लामो समय नेतृत्वको प्रश्नमा अल्झिएको सीटीईभीटीलाई भागबन्डा, पहुँच वा व्यक्तिगत प्रभावभन्दा माथि उठेर प्राविधिक शिक्षाको मर्म बुझेको, अनुभवी, इमानदार र संस्थाप्रति जवाफदेही नेतृत्व आवश्यक छ। निजी शिक्षण संस्थाको सम्बन्धनदेखि परिषद्का नीतिगत निर्णयसम्म प्रभाव पार्ने पद भएकाले हितको द्वन्द्वको गन्धसमेत नआउने गरी नियुक्ति प्रक्रिया पारदर्शी हुनुपर्ने सरोकारवालाको भनाइ छ। ३५ जनाको सूची सार्वजनिक भइसकेको छ। अब प्रश्न एउटै हो—छनोट समितिले प्रमाणपत्र र अनुभवलाई कति गम्भीरतापूर्वक परीक्षण गर्छ ? सीटीईभीटीलाई ‘उपाध्यक्ष’ मात्र होइन, संस्थाको भरोसा फर्काउन सक्ने नेतृत्व चाहिएको छ।